Sự thật của lãi, lỗ trong hoạt động sản xuất kinh doanh

Sự thật của lãi, lỗ trong hoạt động sản xuất kinh doanh của các DN Việt Nam như thế nào, không ai có thể khẳng định được một cách chính xác.

Bạn muốn download phần mềm kế toán miễn phí FTS Accouting  phải không? Hãy click vào đây.

Các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, theo báo cáo thì lỗ nhiều hơn lãi, mức lỗ khá lớn và mỗi năm một tăng, làm cho dư luận nghi ngờ đến tình trạng chuyển giá, giấu lãi để giảm nghĩa vụ nộp NSNN.

Với thế mạnh về quy mô vốn, về thiết bị, kỹ thuật – công nghệ, về trình độ quản lý, tay nghề, tiếp thị, sự hỗ trợ của các công ty mẹ ở nước ngoài, với sự ưu đãi của Việt Nam, với thị trường có quy mô dân số đông, có mức tăng trưởng cao, có thị trường quốc tế được mở rộng sau khi Việt Nam gia nhập WTO, có giá nhân công rẻ, chi phí bảo vệ môi trường còn đang thấp,…, thì không thể lỗ, trái lại còn có lãi và lãi lớn là tất yếu. Hơn nữa, nếu lỗ lớn và lỗ tăng như vậy, thì chẳng có chuyện nhiều nhà đầu tư nước ngoài đã coi Việt Nam là "thiên đường đầu tư" để đổ vốn theo các dự án mới hoặc tăng vốn cho các dự án cũ như thời gian qua. Như vậy, đỗi với không ít DN có vốn đầu tư nước ngoài thì thật sự "lỗ giả, lãi thật".

Đối với các DN nhà nước, theo báo cáo thì số có lãi nhiều hơn hẳn số bị lỗ và mức lãi nhiều hơn hẳn số bị lỗ và mức lãi thì khá lớn. Đúng là với những ưu đãi về đất đai, về tiếp cận vốn, về vị trí thuận lợi, thậm chí cả về vị thế độc quyền,… thì lãi nhiều hơn lỗ cũng là tất yếu. Nhưng cứ sau một thời gian lại xuất hiện những DN, thậm chí cả những "đại gia" như Vinashin thua lỗ, nợ "khủng", cho dẫu nhiều DN trước đó thường báo cáo lãi. Có những DN độc quyền, thường báo cáo lãi lớn để được duyệt khi chia thưởng, nhưng khi đề nghị tăng giá thì báo cáo lỗ nhiều, cần phải tăng giá. Như vậy, tình trạng "lãi giả, lỗ thật" diễn ra cũng không ít ở các DN nhà nước.

Đối với các DN ngoài nhà nước báo cáo thì lúc lãi, lúc lỗ; với ngân hàng và các nhà đầu tư chứng khoán để vay vốn thì muốn báo cáo lãi (để ngân hàng "trông giỏ bỏ thóc" mà cho vay và nhà đầu tư chứng khoán tăng mua); với cơ quan thuế lại muốn báo cáo lỗ để giảm số thuế phải nộp ngân sách, mặc dù lãi thật!

Như vậy, tình trạng lãi hay lỗ không chỉ xuất phát từ thực tế phát sinh mà còn do tình hình hạch toán của DN. Nguyên tắc của hạch toán là trung thực, khách quan, chính xác, nhưng đã bị một bộ phận không nhỏ những người làm công tác này dùng "thủ thuật" làm cho con số bị "nhào lộn"- Các thủ thuận thường dùng là hạch toán chênh lệch giá, chênh lệch tỷ giá, khấu hao tài sản cố định, giá trị quyền sử dụng đất, tồn kho, chuyển kỳ sau, treo nợ,… mà việc xác định phụ thuộc vào các chủ DN.

Để giảm thiểu tình trạng "lãi giả, lỗ thật"  và "lỗ giả, lãi thật", cần thực hiện nguyên tắc cơ bản hàng đầu của công tác kế toán và thống kê là trung thực, khách quan, minh bạch, công khai. Cần kiện toàn chế độ ghi chép ban đầu trước kia đã thực hiện, bởi nó không chỉ làm cơ sở cho công tác kế toán, thống kê, mà còn là một trong những công cụ trực tiếp hữu hiệu để quản lý và bảo vệ tài sản tại đơn vị, là công cụ để tập thể, Nhà nước thực hiện việc giám sát, kiểm tra, thanh tra định kỳ hoặc đột xuất đối với hoạt động sản xuất kinh doanh.

Theo TC Thuế NN

 Bạn muốn download phần mềm kế toán miễn phí FTS Accouting  phải không? Hãy click vào đây.

 

BBT: Bài viết này gợi ý cho các kiểm toán viên và công ty kiểm toán quan tâm đến việc kiểm tra hạch toán các yếu tố liên quan đến kết quả kinh doanh (lãi, lỗ) của từng loại hình doanh nghiệp. Qua đó để đưa ra ý kiến kiểm toán sát thực cũng như ý kiến tư vấn trong thư quản lý thiết thực, hiệu quả cho khách hàng.